شناسایی برخی گونه‌های گیاهان دارویی شهرستان رستم (استان فارس)

نوع مقاله : مقاله تحقیقاتی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد مهندسی آبخیزداری، دانشگاه تهران، تهران،

2 دانشجوی کارشناسی ارشد مهندسی آبخیزداری، دانشگاه تهران، تهران، ایران

چکیده

گیاهان دارویی بخش مهمی از طب سنتی بسیاری از کشورها از جمله ایران را تشکیل می‌دهند و در رویکردهای جدید درمانی نیز دارای ارزش و جایگاه ویژه‌ای می‌باشند. هدف از این مطالعه شناسایی گیاهان دارویی مهمی است که ساکنان محلی شهرستان رستم و روستاهای اطراف آن به­طور گسترده در درمان بیماری‌ها مورد استفاده قرار می‌دهند. این بررسی با استفاده از پیمایش‌های صحرایی، باورها و اطلاعات مردمی، شناسایی، دسته‌بندی و معرفی این گیاهان صورت گرفته است. برای هر گونه گیاهی، نام علمی، نام محلی، اندام مورد استفاده و خاصیت درمانی رایج تدوین شد. در کل 54 گونه گیاهی متعلق به 33 تیره جمع‌آوری گردید که خانواده گل آفتابگردان (Asteraceae) با 8 گونه بزرگترین خانواده این گروه می‌باشد. گیاهان دارویی در منطقه مطالعه شده مصرف سنتی گسترده‌ای داشته و بیشترین موارد مصرف به­ترتیب در درمان ناراحتی‌های دستگاه گوارشی و بعد از آن درمان عفونت است. تعداد زیادی از گیاهان منطقه، دارویی و با ارزش اقتصادی هستند و این امر لزوم توجه بیشتر مردم و مسئولین منابع طبیعی را به حفظ و جلوگیری از انقراض برخی از گونه‌های گیاهی این منطقه بیش از پیش ضروری می‌نماید. به­طور کلی، نتایج این مطالعه نشان داد که گیاهان مورد بررسی در درمان بیماری گوارشی مورد استفاده قرار می­گیرند.

چکیده تصویری

شناسایی برخی گونه‌های گیاهان دارویی شهرستان رستم (استان فارس)

تازه های تحقیق

شهرستان رستم به لحاظ موقعیت جغرافیایی در میان کوه‌های بلند و برف‌گیر و جلگه‌های بسیار حاصلخیز محصور شده است و همین امر خود باعث به وجود آمدن دو نوع آب و هوای سرد و معتدل و در نتیجه پیدایش و استقرار تعداد زیادی از گونه‌هایی می‌شود که به نحوی با این محیط سازگار هستند. بنابراین با توجه به غنی بودن پوشش گیاهی شهرستان رستم و وجود گیاهان دارویی در این منطقه و اهمیت آن‌ها در پیش­برد طب سنتی و صنعت داروسازی کشور، بهتر است به شناسایی و نمونه‌برداری این منطقه و مناطق مستعد اطراف آن توجه خاص داشته و لازم است کوشش خود را جهت حفظ و حراست از این ذخائر ارزشمند و در مرحله بعد بهره­برداری صحیح از گیاهان دارویی موجود به انجام برسانیم. از سوی دیگر انتظار می‌رود که به دلیل استفاده بی‌رویه از گیاهان دارویی توسط افراد منطقه و همچنین خشکسالی‌های متمادی سال‌های اخیر، مسئولین محترم سازمان منایع طبیعی و محیط زیست در خصوص حفظ و جلوگیری از انقراض برخی از گونه‌های گیاهی این منطقه، توجه بیشتری داشته باشند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Identification of some medicinal plants in Rustam region (Fars province, Iran)

نویسندگان [English]

  • Saeideh Khaloei 1
  • Elham Hatami 2
1 M.Sc, Natural Resources Engineering, Tehran University, Tehran, Iran
2 PhD student of Plant Systematic-Ecology, Faculty of Science, Shahid Bahonar University, Kerman, Iran
چکیده [English]

Introduction: Medicinal plants are an important part of traditional medicine in many countries including Iran and they are also valuable in new therapeutic approaches. The aim of this study is to identify some medicinal plants that local residents of Rustam and surrounding villages are widely used in treatment of disease.
Experimental: The data sheets were recorded by using field surveys, knowledge of local people, identification and classification of these plants. For each species, scientific name, local name, usable organs of plants and common therapeutic properties were provided. The totals of 54 species belonging to 33 families were collected. Asteraceae with eight species was the largest families among the other families.
Results: Most of these medicinal plants were used for treatment of gastrointestinal and infectious disease. A large number of plants in this region have medicinal properties and economic values. Therefore, it is essential for local people and natural resources organization to protect them against extinction and uncontrolled harvesting.
Conclusion: The results of this study showed that these plants are mostly used in the treatment of gastrointestinal diseases.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Medicinal Plants
  • Rustam
  • Traditional medicine
  • Treatment of Gastrointestinal
Asadi, M., Masoumi, A.A. and Khatamsaz. 1999. Flora Iran. Ministry of Agriculture, Islamic Republic of Iran. pp: 1-58. (In Persian)
Ashrafi, A., Rezaei, A., Sohrabi Haghdoost, I., Mohajeri, D., Mehdinejad, B., Ashrafi, I. and Asmarian, Sh. 2010. Histometric and histophatologic evaluation of the effects of Equistum arvense herbal extract versus Zinc Oxide in rabbit skin wound healing model. Veterinary Medicine, Islamic Azad University, Tabriz Branch, 4(2): 843-853. (In Persian)
Dolatkhahi, M.,Yousefi, M., Baghernejad, J. and Dolatkhahi, A. 2010. Preliminary study of medicinal plant species in Kazerun city in Fars province. Herbal Medicine, 3: 56-47. (In Persian)
Ghahraman, A. 1981. The colorful flora of Iran. Publications of Forests and Rangelands Research Institute, Tehran, pp: 1-20. (In Persian)
Ghassemi Pirbalouti, A. 2009. Medicinal plants used in Chaharmahal and Bakhtyari districts of Iran. Herba Polonica, 55(2): 69-77.
Ghassemi Pirbalouti, A., Momeni, M. and Bahmani, M. 2013. Ethnobotanical study of medicinal plants used by Kurd tribe in Dehloran and Abdanan districts, Ilam province, Iran. Traditional, Complementary and Alternative Medicines, 10(2): 368-385. (In Persian)
Gholipour, A. and Fathi, H. 2015. An Ethnobotanical study of some medicinal plants in the central part of Sari. International Conference on Applied Research in Agriculture (icara). (In Persian)
Ghorbani, A. 2005. Studies on pharmaceutical ethnobotany in the region of Turkmen Sahra, north of Iran:(Part 1): General results. Ethnopharmacology, 102(1): 58-68.
Hamilton, A., 2003. Medicinal plants and conservation: issues and approaches. International Plants Conservation Unit, WWF-UK, pp: 29-33. (In Persian)
Iranmanesh, M., Najafi, S. and Yosefi, M. 2010. Studies on Ethnobotany of important medicinal plants in Sistan. Herbal Drugs, 1(2): 58-65. (In Persian)
Karki, M., Tiwari, B., Badoni, A. and Bhattarai, N. 2003. Creating livelihoods enhancing medicinal and aromatic plants based biodiversity-rich production systems: preliminary lessons from South Asia. The 3rd world congress on medicinal and aromatic plants for human welfare (WOCMAP III). Chiang Mai, Thailand. 
Marshall, N.T. 1998. Searching for a cure: conservation of medicinal wildlife resources in east and southern Africa. Traffic International. (In Persian)
Ramezanian, M. and MinaeiFar, A.A. 2016. Ethnobotanical study of medicinal plants in Fasa county.  Islamic and Iranian Traditional Medicine, 7(2): 221-231. (In Persian)
Rastegar, M., Tavana, Z., Khademi, R. and Nabipour, I. 2012. Ethnopharmacology of the native herbs of Helleh River (Bushehr Province/Iran). Iranian South Medical Journal, 15(4): 303-316. (In Persian)
Razmjoue, D., Zarei, Z. and Armand, R. 2018. Ethnobotanical study (Identification, medical properties and how to use) of some medicinal plants of Behbahan city of Khuzestan Province, Iran. Medicinal Plants, 4(64): 33-49. (In Persian)
Rezaei, A., Mousavi, Gh., Ahmadizadeh, Ch. and Jafari, B. 2011. Comparison of sedative, pre-anesthetic and anti-anxiety effects of rose extract with diazepam in rats. Journal of the School of Medicine, Tehran University of Medical Sciences, 69(3): 179-184. (In Persian)
Safa, O., Soltanipoor, M.A., Rastegar, S., Kazemi, M., Dehkordi, K.N. and Ghannadi, A. 2013. An ethnobotanical survey on hormozgan province, Iran. Avicenna journal of phytomedicine, 3(1): 64. (In Persian)
Saharkhiz, H., Hassan Abbasi, N. and Hosseini, S. 2001. The final report collection and identification of medicinal plants Gorgan and prairie. Research Center of Natural Resources and Animals Golestan province. (In Persian)
Sajadi A., Batouli, H. and Ghanbari, A. 2012. Collection and review of selected traditional uses of plants in Kashan city. Islamic and Iranian Traditional Medicine, 29-36. (In Persian)
Sajjadi, S.I., Batoli, H. and Ghanbari, A. 2011. Collection and study of selected traditional uses of plants in Kashan. Traditional medicine of Islam and Iran, 2(1): 29-36.
Salehi Surmaghi, M.H. 2008. Herbal medicine and herbal medicine. Nutrition Publications, 1: 406-420. (In Persian)
Samsam Shariat, H. 1385. Herbal medicine. Chaharbagh Publications, pp: 212. (In Persian)